تبلیغات
عیاران شمالی

عیاران شمالی
آزادو غیر وابسته 
قالب وبلاگ
نویسندگان
نظر سنجی
بیرون رفت از بن بست فعلی افغانستان






چت باکس



خورشید به ذروه فلک تابش کرد
زر بارید از زمین برآمد گل زرد
نواحی جنوب هندو کش دارای دامنه های سرسبز وشاداب ، مناظر زیبا وتفریحگاه های دید نی ودلکش است که توجه مردم وجهانگردان را بخود جلب میکند . و مهمترین آن سه منطقه میباشد اول ارغوان زار گلبهار تپه های گلپوش کنار دریای خروشان پنجشیر .دوم ریگروان بمثابه محل دیدنی، تفریحی ، تاریخی و درمرکز توجه گردش گران .
سوم میله عنعنوی گل زرد . میله عنعنوی گل زرد از سنت های پر ارزش فرهنگی کشور ما است که درفصل بهار وموسم شگوفه همه ساله مدت شش هفته بروز های جمعه در قریه ملا خلیل ولسوالی کوهستان ولایت کاپیسا به اشتراک هزاران نفر از اهالی آنجا برگزارمیگردد همچنان مردم محلات جشن های عیدی ونوروزی را با اجرای مراسم مذهبی ، آیین و آداب ملی وعنعنات فرهنگی در پهنای گلشن گل زرد برپا میدارند . درولسوالی کوهستان ولایت کاپیساعلاوه براقسام وانواع گلها ،چندین نوع گل « زرد » وجود دارد یعنی گل زرد آدم چهره ، گل نوروزی ، گل زعفران ،گل زرد مرسل ، گل نرگس ، گل سنجد ، گل آفتاب گردان ، گل اوری ، گل گندم ، گل زرد میرزایی ، گل کدو ،گل خربوزه ، گل زرد میخک ،گل زرد صدبرگ روسی ،گل پنیرک ،گل باد یان ،گل خاکشیر ، گل تربک ،گل چای بته ،گل پودینه ،گل مستار ، گل عشق پیچان زرد ،گل شیرین بویه وغیره وغیره وبلاخره همین گل زردی که هدف مارا درین نبشته تشکیل میدهد .
این نوع گل زرد با ساقه خمچه مانند پوشیده از خار همچون تنه گلاب وصد برگ به بلندی یک الی دو متر از سطح زمین بشکل غنچه ها در فصل بهار شگوفا میشود . قبل از چگونگی برپایی مراسم میله عنعنوی این سنت پرارزش فرهنگی ،بهتر است در رابطه به محل ومکان رویش وزمان آن مروری داشته باشیم .
بقول علما ودانشمندان ، مویسفیدان معززمحلی وتاریخ شفاهی این مناطق ، در زمانه های قدیم با سرا زیر شدن اعراب بمنظور تبلیغ وتر ویج آیین اسلام در سرزمین خرآسان علمای اسلام ازقبیل ملا ها مولانا ها ،مشایخ ،سید ،پیر ،خواجه ،قلندر ،صوفی ،حافظجی ،میر ها ،ایشان ها ،میا وغیره در گوشه ونقاط کشور جابجا گردیده که سلسله این گونه مهاجرت ها و جابجایی ها تا دوصدسال گذشته و همزمان بااستعمار انگلیس درنیم قاره هند ادامه داشت آنان در زمان زندگی وخدمات مذهبی شان در همکاری با علما ومشایخ محلی عمر خود را در گو شه ونقاط کشورسپری نمودند . پس از مرگ این دسته از علما ومشایخ بومی ومهاجر،مراقد ایشان به زیارتگاه خاص وعام مبدل گردیده است که عمده ترین زیارتگاه ها در ولایت کاپیسا عبارت اند از میا صاحب در ولسوالی تگاب ،خواجه صاحب در ولسوالی نجراب ،حافظجی صاحب در محمد راقی ،پیر حاضر با چا دردهبابی ،حضرت صاحب شیر خانخیل در گلبهار ،خواجه خان سعید ولی وبابه شنگل اولیا در بولاغین ،محمد رفیق آغا درجما ل آ قه خواجه چهلیار ولی در آفتابچی ،خلیفه صاحب وخواجه احرارولی در کاریزی ،شاد خان بابا در ریگروان ،
محلات یاد شده در راستای رشد آیین ، عنعنات ، رسوم واعتقادات مذهبی ، مردم را بسوی خود کشانیده بخصوص در ایام عید ونوروز با برپایی جشن ها ومیله های عنعنوی در جوار مزارات از روز های ملی مذهبی تجلیل بعمل می آورند .مزید بر آن بعضی ها در مزارات با بر افراشتن بیرق ، پخته کردن نذر وبسته کردن نخ در چوب بیرق زیارت ، مراد می خواهند .
یکی ازین زیارتگاه ها خواجه محمد اسحق الان ولی است که در قریه ملا خلیل کوهستان موقعیت دارد واطراف مرقد ، میدان بزرگی است که دورآ دور آن با خیابان گل زرد احاطه گردیده است . به اطراف انبوهی از گلهای زرد ستون هایی از گل نرگس جویچه ها را پوشانیده دور ونواحی رابا جلوه های طلایی زینت بخشیده است بشکلی که دایره گل زرد در میان ، وقطار گل نرگس به اطراف آن همچون نمایش یک خورشید درمرکز ونیزه های زرین آن در اطراف جلایش خاصی را خط کشی میکند که ملهم ازعطردلاوزیزاست .
بآنکه مویسفیدان فرهنگ دوست محل به این باور اند که بیش از دونیم صد سال قبل ، دروازی ها در هنگام مهاجرت به گلبهار ، گل زرد ودیگر قلمچه های درختان میوه دار وزینتی را از درواز بدخشان با خود آورده اند ولی ازینکه این نوع گل در دیگر نقاط رویش ندارد بگفته بزرگان محلی اگر قلمچه آن بجای دیگر غرس گرددخشک میشود در حالی که رویش وپرورش این نوع گل زرد به باغبان احتیاج نداشته وساله وقرنهاست که برویش وپرورش خود در همین مکان باقی مانده است . بآنکه یک مقدار ازین گل در زیارت پیر حاضر باچا موجود است ولی در جای دیگری با این خاصیت ونوعیت دیده نشده است بنا بر آن دقیقا معلوم نیست که زایش ورویش اصلی رگ ورشه آن از کجا منشه میگیرد . به هرحال میله عنعنوی گل زرد برخاسته از ذوق مردم وباور های سنتی وارزشمند فرهنگی و باز تاب دهنده رسوم وعنعنات پسندیده مردم و مراسم عنعنوی ، محلی وآیین کهن ملی ما میباشد .
چنانچه در ایام بهار مرد مان محلات به بدور شگوفه های گل زردحلقه زده با افراشتن خیمه های بزرگ میله عنعنوی را برپاداشته شب را بروزمیدوزند که از ارزش فرهنگی خاصی برخوردار بوده است درین جمعامد خود جوش مردمی با برپایی مراسم بزکشی ،پهلوانی ،تیر اندازی،کشتی گیری ،سنگ اندازی ،غورسی ، حرکات جمناستیکی ،مرغ جنگی ،بودنه جنگی ،گاوجنگی ، ودیگر بازی ها ازقبیل کلاه گک ،طالع بجنگان ،سه پر ،وغیره سرگرمی هایی را فراهم میسازند که بازتاب دهنده رسوم ورواج قبول شده مردمان آن محلات است . اکثر اشتراک کننده گان میله گل زرد ملبس با لباس های نو به پایکوبی ، خوانش اشعار،سرایش سروده های میهنی واجرای موسیقی محلی جشن بزرگی بر پا میکنند .میله عنعنوی گل زرد الی شش هفته در جوار زیارت خواجه محمد اسحق الان ولی در قریه ملاخلیل کوهستان با جمع وجوش خاص وطنی برگزار میگردد .این میله باستانی دارای قدامت تاریخی بوده که در سطح ارزش های فرهنگی کشور شناخته شده است .
ای کاش نباشد بوطن جنگ ونبرد
تا مردم ما رها شوند از غم ودرد
آنگاه بتوان به جشن و میله گل زرد
با همو طنان رفته هوا خوری کرد

عبدالو کیل کوچی\




[ سه شنبه 26 اسفند 1393 ] [ 09:19 بعد از ظهر ] [ najib kohistani ]
.: Weblog Themes By Iran Skin :.

درباره وبلاگ

آخرین مطالب
آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :

نیت کنید و اشاره فرمایید


قالب میهن بلاگ تقویم جلالی

كد ماوس